Są takie zadania, które tylko zlecone specjaliście zostaną wykonane poprawnie - potrzebne są lata doświadczenia, znajomość materiału i sprawność fizyczna. Montaż płyt bitumicznych się do nich nie zalicza - jest to na tyle intuicyjna czynność, że niemal każdy jest w stanie wykonać go samodzielnie. Trzeba tylko wiedzieć, jak się za to zabrać, o czym pamiętać i jakich akcesoriów użyć.
Dlaczego płyty bitumiczne to idealny wybór na małą architekturę?
Przed szczegółowym wprowadzeniem w temat montażu, warto dowiedzieć się więcej o samych płytach bitumicznych. Najlepiej sprawdzą się na budynkach gospodarczych, altanach, garażach i innych obiektach małej architektury. Dlaczego? Szczegółowy opis zalet tego pokrycia dachowego zamieszczamy poniżej.
Jakie są zalety płyt bitumicznych?
Po pierwsze, waga. Płyty bitumiczne są bardzo lekkim pokryciem, z którym nie jest w stanie konkurować żadna dachówka czy blacha. To szczególnie istotne szczególnie przy wiatach, które nie utrzymają zbyt dużego ciężaru oraz przy starszych budynkach o wiekowej konstrukcji, której nie chcemy odnawiać.
Po drugie, cena. To rozwiązanie wyjątkowo korzystne, najtańsze na rynku. Dachówki ceramiczne należą do najdroższych opcji, natomiast płyta bitumiczna to drugi biegun, tańszy również od blachy trapezowej. To szczególnie istotne, gdy budżet został nadszarpnięty innymi wydatkami remontowymi.
Po trzecie, uniwersalność. To rozwiązanie nie ma sobie równych w kontekście dopasowania do potrzeb i kształtu dachu. Nawet nierówne i niestandardowe projekty mogą zostać pokryte płytą bitumiczną, która sprawi, że będą się świetnie prezentować.
Po czwarte, wygłuszenie. W przeciwieństwie do blachodachówki i blachy trapezowej, płyta bitumiczna dobrze wycisza zadaszenie: krople deszczu czy grad są na niej niemal niesłyszalne.
Po piąte, wytrzymałość. Płyty bitumiczne nie są tak trwałe jak dachówka i blacha, ale za to wyróżnia je odporność na korozję i gnicie. Nie nasiąkają też wilgocią i nie wymagają zbyt wielu czasochłonnych zabiegów pielęgnacyjnych.
Po szóste, prosty montaż, czyli temat tego artykułu. Płyta bitumiczna nie wymaga specjalnych umiejętności czy sprzętu do montażu i można zająć się tym na własną rękę.
Garaże, altany i domki narzędziowe – idealne miejsca dla płyt bitumicznych
Wszystkie powyższe zalety sprawiają, że to rozwiązanie doskonale sprawdza się na niewielkiej architekturze, chociaż na budynkach mieszkalnych także można z powodzeniem wykorzystać płyty bitumiczne - mogą być użyte wszędzie, gdzie spadek nachylenia wynosi od 5 do 15 stopni.
Zdecydowanie najczęściej to pokrycie ląduje na niewielkich obiektach takich jak wiaty, altanki czy budynki gospodarcze. Głównym uzasadnieniem jest niska waga: altany czy wiaty nie mają więźb dachowych, więc można przykryć je tym łatwym w montażu materiałem. Większość osób zwraca też uwagę na koszty: niewielkie budynki gospodarcze przykryte dachówką ceramiczną to zbyteczny wydatek, który dodatkowo wymagałby wzmocnienia konstrukcji. Lepiej sięgnąć po lekką płytę i pokryć altanę w jedno popołudnie.
Narzędzia i materiały do montażu płyt bitumicznych
Zalety płyty bitumicznej przedstawione, więc czas dowiedzieć się więcej o tym, jak wygląda jej montaż. Na początek garść informacji o narzędziach i akcesoriach.
Jeśli chodzi o narzędzia, to na pewno potrzebny będzie młotek do przybijania gwoździ lub wkrętarka do przymocowywania wkrętów - zależnie od tego, które rozwiązanie wybierzemy. Przyda się na pewno także miarka i ołówek, a także piła, może być ręczna do drewna, i ostry nóż, które pomogą dociąć fragmenty płyt do odpowiednich wymiarów. Warto mieć pod ręką olej, dzięki któremu krawędzie będzie można równo uciąć, oraz papier ścierny do ewentualnego wygładzenia. Poza tym pewnie nie obejdzie się bez rusztowania czy drabiny, a także poziomicy. Strój roboczy i wygodne rękawice to podstawa, o której mamy nadzieję nie trzeba przypominać.
Gwoździe czy wkręty? Co wybrać do mocowania płyt?
Montaż płyt bitumicznych najlepiej wykonywać dedykowanymi akcesoriami, polecanymi przez producenta. Mogą to być gwoździe lub wkręty, zwykle wyposażone w specjalne wzmocnienie na łbach, które gwarantują niezawodną szczelność pokrycia.
Gwoździe są standardowym wyborem, dobrze pasującym do drewnianych łat pokrycia. Ich montaż zajmuje chwilę, mają niższą cenę niż wkręty i zapewniają pokryciu elastyczność połączenia, co w przypadku płyty bitumicznej jest bardzo ważne. Trzeba tylko pamiętać, że powinny być wbijane pionowo i powinny posiadać gumowe uszczelnienie.
Wkręty do płyt bitumicznych - co warto wiedzieć?
Alternatywą są wkręty do płyt bitumicznych. Pokrycie marki Onduline najlepiej mocować za pomocą wkrętów samowiertnych, które zapewniają trwalsze połączenie niż gwoździe, łatwiej je zdemontować i sprawdzą się na twardym, na przykład metalowym lub pełnym sęków, podłożu. Wkręty są malowane proszkowo farbą odporną na działanie promieni UV i mają niski łeb, który integruje się z podkładką i wyglądają po prostu atrakcyjniej niż gwoździe. Wybór należy jednak do osoby, która zleca (lub wykonuje) montaż.
Instrukcja montażu płyt bitumicznych krok po kroku
Wszystko już przygotowane: narzędzia, niezbędne do przymocowania płyt akcesoria - pozostaje sam montaż. Przejdźmy przez ten proces krok po kroku, ale zanim to zrobimy, omówmy krótko podłoże. Najlepsze będzie pełne deskowanie lub drewniane łaty i kontrłaty jako podkład, na którym można już umieszczać płyty. Do tego dobrze zamocować także folię paroizolacyjną, która zadba o to, by konstrukcja była jeszcze trwalsza.
Krok 1: Wyznaczenie kierunku montażu
Montaż musi zostać wykonany w odpowiednim kierunku - to kluczowa zasada w tej czynności, dlatego trzeba zacząć od jego wyznaczenia. Jak to zrobić? Należy pamięć o tym, by układać płyty od dolnej krawędź dachu, przechodząc w górę i zwracając uwagę na to, by kolejne rzędy umieszczać na zakładkę, wyżej od poprzedniej. Znaczenie ma też kierunek najczęstszego wiatru w regionie - płyty powinny być zamocowane tak, by były umieszczone przeciwnie do tego kierunku. Wówczas wiatr, chcąc je strącić, będzie miał utrudnione zadanie.
Krok 2: Układanie pierwszego rzędu i zachowanie pionu
Przychodzi czas na montaż pierwszego rzędu. Jak już wspomnieliśmy, zaczynamy na dolnej krawędzi dachu, idąc stopniowo w górę. Pierwszy rząd jest najważniejszy, więc warto zwrócić szczególną uwagę na to, by był ułożony równo i w odpowiednim kierunku.
Krok 3: Wykonywanie zakładów podłużnych i poprzecznych
Po ułożeniu pierwszego rzędu, montaż idzie dalej w górę. Płyty powinny nachodzić na siebie - na jaką długość? To zależy od producenta - zazwyczaj co najmniej 15 cm w pionie i jedną falę w poziomie. Wówczas zapewniona jest pełna szczelność.
Krok 4: Prawidłowe przybijanie płyt
Kolejny etap to mocowanie płyt. Montaż powinien być wykonany omówionymi już akcesoriami: wkrętami lub gwoździami z rekomendacją producenta. Kluczowa jest szeroka podkładka, która umieszczona na grzbietach fal, będzie stabilnie trzymać całą płytę. Mocowania powinny być rozmieszczone równomiernie i wykonane solidnie: gwoździe wbijamy prostopadle, a wkręty wkręcamy za pomocą sprawdzonego narzędzia. Poleca się zastosowanie 10 wkrętów na 1 m2. Nie należy mocować elementów za słabo (ryzyko nieszczelności) ani za mocno (ryzyko uszkodzenia). Montaż obejmuje też na tym etapie obróbki blacharskie i elementy kalenicowe, które zwiększą szczelność pokrycia.
Krok 5: Docinanie płyt do wymiarów altany lub garażu
Płyty bitumiczne muszą zostać dokładnie dopasowane do dachu czy deskowania, dlatego na pewno będzie konieczne ich docinanie. Najlepiej wykorzystać do tego piłę ręczną, uniwersalny nóż lub piłę tarczową ze specjalnym brzeszczotem dopasowanym do tego materiału. Cięcie wykonuje się na stabilnej powierzchni, powolnymi, pewnymi ruchami - można skorzystać z oleju, który zadba o czyste cięcie lub wygładzić brzegi papierem ściernym, zapewniającym estetyczne wykończenie.
Dla wszystkich wzrokowców na pewno przydatna okaże się instrukcja w formie wideo:
Najczęstsze błędy przy montażu – jak ich uniknąć?
Montaż płyty bitumicznej nie jest trudny, ale można popełnić przy nim sporo błędów. Opisujemy te najczęstsze i podpowiadamy, jak ich uniknąć.
Montaż w złej temperaturze (upał vs mróz)
Prace na dachu należy wykonywać w optymalnych warunkach pogodowych, w bezwietrzny, suchy dzień. Najlepiej, by temperatura wynosiła więcej niż 5 i mniej niż 25 stopni. Montaż w upalny dzień może powodować odkształcenia płyt, na których przypadkowo staniemy czy położymy je w nieodpowiednim miejscu. Z kolei zbyt niska temperatura powoduje, że płyta jest zbyt sztywna i montaż jest znacznie trudniejszy, głównie ze względu na przycinanie płyty, która w tych warunkach jest krucha, skostniała. W żadnym wypadku nie wolno decydować się na montaż podczas opadów - pokrycie z drewnianych łat będzie mokre, a zamontowane na nim płyty nie pozwolą wilgoci wyparować, co w rezultacie może powodować gnicie całej konstrukcji.
Zbyt rzadkie łatowanie przy dachach o niskim kącie nachylenia
Mimo że płyty bitumiczne nie wymagają więźby, to do ich montażu niezbędna jest podkonstrukcja z łat, zwykle drewnianych. Kluczowy jest ich odpowiedni rozstaw. Płyty bitumiczne są elastyczne - to duża zaleta, ale gdy łaty będą zbyt szeroko rozstawione, ciężki śnieg czy wysokie temperatury mogą powodować ich odkształcenie.
Błędy w gwoździowaniu i deformacje materiału
Stosunkowo często popełnianym błędem jest też nieprawidłowe mocowanie. Producent zwykle zaleca montaż konkretną liczbą wkrętów/gwoździ i tej liczby należy się trzymać. Jeśli będzie ich za mało, płyta bitumiczna nie będzie odporna na mocniejsze podmuchy wiatru i może nawet „odlecieć”.
Błędem w montażu jest też wbijanie gwoździ pod kątem, a nie prostopadle. Dlaczego? Umieszczając mocowanie pod kątem, można uszkodzić płytę, a już na pewno ograniczyć szczelność pokrycia.
Oczywiście montaż musi odbywać się też za pomocą odpowiednich akcesoriów rekomendowanych przez producenta, z uszczelniaczami i odpowiednim zabezpieczeniu antykorozyjnym. Wtedy na pewno pokrycie posłuży bardzo długo.
Użytkowanie i konserwacja dachu bitumicznego
Posiadanie budynku z zadaszeniem z płyty bitumicznej nie wymaga znacznego zaangażowania. Gdy montaż został wykonany poprawnie, producent gwarantuje 10 do 20 lat szczelności i braku pęknięć, ale wiele zależy też od jakości podłoża oraz konserwacji pokrycia. Po montażu płyt lepiej unikać przemieszczania się po dachu, a jeśli to konieczne, należy stąpać wyłącznie w miejscach, w których płyta jest przybita do łat - wówczas nie spowodujemy odkształceń.
Jak dbać o dachy altan i garaży?
Najważniejszy w dbaniu o dach z płyt bitumicznych jest prawidłowy montaż. Następnie wystarczy od czasu do czasu zadbać o pokrycie, a powinno służyć wiele lat. Jak wygląda konserwacja takiego dachu? Od czasu do czasu należy przyjrzeć się pokryciu, szczególnie szczelności nachodzących na siebie płyt. Jeśli pojawią się niewielkie ubytki czy uszkodzenia, można jeszcze na tym etapie uszczelnić je lepikiem, taśmą naprawczą lub specjalną masą bitumiczną, co powinno rozwiązać problem na kolejne lata.
Przegląd dachu trzeba też wykonywać ze względu na warunki atmosferyczne. Silne promieniowanie UV sprawia, że płyta może blaknąć i stawać się krucha oraz łamliwa. Narażone są także zacienione fragmenty pokrycia, które mogą porastać mchem. Najlepiej od razu go usunąć, gdy tylko zauważymy taką sytuację.
Podsumowanie – czy poradzisz sobie sam z dachem swojej altany?
Montaż płyty bitumicznej na wiacie, dachu budynku gospodarczego czy altanie jest naprawdę łatwe. Wystarczy zapoznać się z instrukcją producenta, stosować polecane przez niego akcesoria i narzędzia, a także pamiętać o kilku istotnych sprawach takich jak ilość zastosowanych wkrętów czy miejsce mocowania. Jeśli jednak nie czujemy się na siłach do wykonania takiej pracy, zawsze można zlecić ją specjaliście, by mieć pewność, że pokrycie dachowe posłuży naprawdę długo.