Dach to jeden z najważniejszych elementów budynku. Trudno wyobrazić sobie bez niego mieszkanie w domu: chroni wnętrze przed warunkami atmosferycznymi, stabilizuje go i stanowi barierę przed działaniem żywiołów. Z tego powodu ważne jest, by utrzymywać go w dobrym stanie i dopasowywać do obowiązujących norm. To szczególnie ważne w przypadku dachów z eternitu, który został uznany za materiał szkodliwy dla zdrowia. W związku z tym zaleca się usunięcia i wymiany pokryć wykonanych z tego surowca. Jak wygląda kwestia tych formalności w 2025 roku?

Gdzie zgłosić się po dofinansowanie na wymianę dachu z eternitu?

Azbest został ostatecznie zakazany przez Unię Europejską w 2005 roku, ale proces jego usuwania z zabudowań trwa do dziś, do 2025 roku. Większość gospodarstw domowych podjęło już niezbędne w tym procesie kroki, ale co zrobić, gdy to jeszcze przed nami? Jest kilka miejsc, które mogą pomóc w podjęciu działań.

Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa

Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, czyli ARiMR to jedno z miejsc, które zajmowało się prowadzeniem takich naborów. W ich ramach można było zyskać dofinansowanie na wymianę dachu w budynkach służących do produkcji rolniczej wraz z usunięciem pokrycia zawierającego azbest. Program był finansowany z Krajowego Programu Odbudowy. Niestety, to wsparcie było prowadzone w latach 2022 do 2024 i nie jest kontynuowane w 2025 roku. Trzeba jednak wspomnieć, że cieszyło się sporym zainteresowaniem - w czasie trwania programu złożono ponad 100 tysięcy wniosków! 

Czy program ARiMR będzie kontynuowany? Nie wiadomo: aktualne informacje są takie, że dofinansowania na wymianę dachu można otrzymać jedynie w ramach zawartej wcześniej umowy. Agencja nie przyjmuje nowych wniosków, ale wydłużyła termin realizacji działań dla beneficjentów wsparcia z 30 września 2025 roku do 31 grudnia 2015 roku. Jasne jest też, że program nie będzie już finansowany ze środków KPO, możliwe za to, że kolejne dopłaty będą realizowane w ramach programu „Ogólnopolski program finansowania usuwania wyrobów zawierających azbest” prowadzonego przez NFOŚiGW.

Więcej dowiesz się na https://www.gov.pl/web/arimr

Czyste powietrze

Program Czyste Powietrze w 2025 nie oferuje dofinansowania na wykonanie nowego pokrycia dachowego lub wymianę, ale do dopłaty może kwalifikować się kupno materiałów termoizolacyjnych oraz montaż ocieplenia dachu wraz z wykończeniem, czyli zabudową z płyt gipsowo-kartonowych, co powinno pomóc poradzić sobie z kosztami, które niesie za sobą wymiana eternitu czy innych materiałów zawierających azbest.

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚ iGW)

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚ iGW) prowadzi wspomniany już „Ogólnopolski program finansowania usuwania wyrobów zawierających azbest”. Wznowiono jego działanie także w 2025 roku, a jego beneficjentami są gminy, związki międzygminne i powiaty, które działają na rzecz właścicieli lub posiadaczy domów na danym terenie.

Jeśli chodzi o właścicieli domów jednorodzinnych chcących złożyć wniosek o dofinansowanie, prowadzone są w związku z tą inicjatywą lokalne (gminne, miejskie, powiatowe) programy eliminujące azbest i wyroby go zawierające, w ramach których można liczyć na darmowy odbiór, wywiezienie eternitu oraz utylizację. Czynności te są finansowane w 2025 roku właśnie przez NFOŚ i GW.

Programy lokalne

Poza programem NFOŚiGW wiele gmin i miast w naszym kraju prowadzi też własne programy, w ramach których oferowane są dofinansowania na usuwanie eternitu zawierającego azbest. Nie inaczej jest w 2025 roku. W wielu przypadkach wnioskodawca może uzyskać nawet 100% zwrotu ponoszonych kosztów. Programy obejmują demontaż, pakowanie, transport oraz przekazanie eternitu i innych odpadów zawierających azbest na składowisko odpadów niebezpiecznych.

Warto monitorować sytuację w swoim regionie, bowiem terminy przyjmowania wniosków w 2025 roku mogą się od siebie różnić. W Warszawie termin upływa na przykład 31 marca każdego roku, a inwestycja nie może zostać rozpoczęta przed podpisaniem umowy o uzyskaniu dotacji.

Ulga termoizolacyjna

Jest jeszcze jedna możliwość, która może pomóc pożegnać eternit ze swojego otoczenia w 2025 roku. Nie jest to dofinansowanie, ale ulga podatkowa. Można bowiem zgłosić wymianę pokrycia dachowego w 2025 roku jako koszty kwalifikowane w ramach ulgi termomodernizacyjnej. Celem termomodernizacji jest zmniejszenie zapotrzebowania budynku na energię, czyli kosztów ogrzewania, w związku z czym sama wymiana dachu nie wystarczy: konieczne będzie też jego ocieplenie. Za korzystną ulgę jednak z całą pewnością warto tę czynność wykonać w 2025 roku, szczególnie jeśli na dachu znajduje się jeszcze eternit.

Warto w tym miejscu przypomnieć, że nie warto zwlekać: w Polsce usunięcie wyrobów zawierających azbest jest obowiązkowe z terminem realizacji do 2032 roku. Jednocześnie przestrzegamy: eternit czy inny materiał zawierający azbest nie może być demontowany samodzielnie: taką czynność musi wykonać wyspecjalizowana firma.

Komu przysługuje prawo do dofinansowania na wymianę dachu z eternitu?

Jak wyglądają kwestie formalne przy staraniach o dofinansowanie w 2025 roku? O dotację może starać się każda osoba pełnoletnia, która jest właścicielem lub współwłaścicielem budynku z pokryciem azbestowym. Taka osoba musi być osobą fizyczną: nie można starać się o dofinansowanie jako przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą. Inne wymogi formalne są zależne od konkretnych jednostek terytorialnych: o szczegóły warto pytać w Urzędzie Gminy lub Urzędzie Miasta, pod który podlega budynek z zaplanowaną modernizacją.

Wymagane kryteria i niezbędne dokumenty

Składanie wniosku o dofinansowanie w 2025 roku wymaga przygotowania. Wybierając się do odpowiedniego urzędu, warto zabrać ze sobą:

  • aktualny odpis z księgi wieczystej,
  • umowa kupna-sprzedaży nieruchomości,
  • projekt budowlany związany z wymianą dachu,
  • kosztorys inwestorski,
  • oświadczenie o posiadaniu nieruchomości z dachem azbestowym,
  • style="text-align:left;" oświadczenie o zobowiązaniu do przeprowadzenia wymiany dachu w określonym terminie.

Potrzebne dokumenty mogą się od siebie różnić - wszystko zależy od konkretnego Urzędu Gminy czy Miasta. Warto zorientować się przed wizytą, jakie materiały należy zgromadzić w 2025 roku.

Na jakie rodzaje budynków można ubiegać się o dofinansowane

Dofinansowanie na wymianę dachu w 2025 roku, mające na celu usunięcie eternitu lub azbestu można otrzymać na:

Budynki gospodarcze

Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa prowadziła program, w ramach którego możliwe było modernizowanie budynków gospodarczych i wymiany pokryć dachowych. W 2025 roku program nie wznowił dzielności, ale wnioski można składać do lokalnych samorządów. Jakie budynki gospodarcze może objąć dofinansowanie z Urzędu Gminy lub Miasta? Zgodnie z danymi zawartymi na stronie gov.pl:

  • obory;
  • chlewnie;
  • stajnie;
  • owczarnie;
  • kurniki – wszystkie budynki, w których przetrzymywany jest drób, tj. kury, kaczki, gęsi, indyki, perliczki itp.;
  • pieczarkarnie;
  • stodoły – budynki służące do przechowywania zboża, siana, słomy, itp.;
  • wiaty – budowle wzniesione na słupach i pokryte dachem, obudowane lub nie, które służą do przechowywania zboża, słomy, siana, maszyn rolniczych itp.;
  • garaże wolnostojące lub szeregowe służące do przechowywania ciągników lub innych maszyn lub urządzeń rolniczych;
  • budynki wielofunkcyjne – wszystkie budynki wielofunkcyjne, w których część powierzchni wykorzystywana jest dla zwierząt, część na magazyny np. zboża, do przechowywania maszyn rolniczych lub jako magazyn dla działalności rolniczej;
  • inne budynki i pomieszczenia – wszystkie budynki i budowle gospodarcze służące produkcji rolniczej wcześniej niewymienione np. kuchnie letnie, itp.

Budynki mieszkalne

Wnioski można, a nawet trzeba składać też na budynki mieszkalne: przebywanie w pobliżu materiałów zawierających azbest jest bardzo niebezpieczne, szczególnie dla dzieci i osób starszych, dlatego nie warto zwlekać.

Azbest – czym jest i dlaczego jest szkodliwy?

W tym tekście nie można jednak pominąć powodów, dla których przeprowadzany jest program usuwania azbestu i wymiany pokryć dachowych zawierających eternit. Zacznijmy od tego, czym jest ten związek. Słowem azbest określa się pewne grupy mineralne, które występują w przyrodzie w postaci wiązek włókien i cechując się dużą wytrzymałością na rozciąganie, elastycznością i odpornością na działanie czynników chemicznych i fizycznych. Z chęcią używano go więc w budownictwie, głównie do pokryć dachowych (jako eternit), ale też do izolacji, w procesach chemicznych czy w przemyśle transportowym. Był relatywnie tani, miał wiele zastosowań, przydatne właściwości - surowiec idealny!

Niestety, te wszystkie zalety azbestu okazały się być zbyt piękne. Krótko mówiąc, obecnie uważa się, że jest on jednym z dziesięciu najgroźniejszych zanieczyszczeń na naszej planecie. Jego ogromna szkodliwość wynika z tego, że oddychanie powietrzem przesyconym włóknami azbestu sprawia, że dostają się one do płuc, skąd nie da się ich usunąć. Znajdujące się tam cząsteczki mogą ujawnić się po wielu latach, powodując trudności z oddychaniem czy nowotwory płuc.

Szkodliwość azbestu odkryto w latach 80. XX wieku i szybko rozpoczęto wprowadzanie regulacji, które ograniczały jego użytek. Od 2005 roku jest on całkowicie zakazany w Unii Europejskiej, a także w wielu innych państwach na całym świecie.

Wymiana dachu z eternitu – do kiedy?

Na koniec warto nadmienić, że zabezpieczony i nieuszkodzony azbest nie jest zagrożeniem dla zdrowia i życia. Nie należy jednak zwlekać z jego usunięciem: wykonane z niego wyroby zakwalifikowane do wymiany trzeba niezwłocznie usunąć. Została nawet ustalona ku temu graniczna data: wszystkie wyroby azbestowe, w tym eternit, muszą zostać usunięte do 2032 roku.

Wciąż można uzyskać o finansowanie na usunięcie eternitu i materiałów zawierających azbest w 2025 roku. Liczymy, że uda się dopełnić wszelkich formalności bez problemu.

Udostępnij