Nic nie jest wieczne: wszystko, co tworzymy czy budujemy ulega w końcu uszkodzeniu lub wymaga naprawy. Dotyczy to również dachu - jednego z kluczowych elementów każdego budynku. Chroni wnętrze przed warunkami atmosferycznymi, więc jego uszkodzenia czy ubytki w połaci mogą mieć opłakane skutki i trzeba je szybko naprawiać. Kiedy należy wymienić dach? Dlaczego jest to konieczne i co może do tego prowadzić?

Główne przyczyny wymiany dachu i pokrycia dachowego

Dach to element budynku, który raczej rzadko ulega na tyle poważnym uszkodzeniom, by była potrzebna jego całkowita wymiana. Są jednak sytuacje, w których jest to absolutnie konieczne. Zaliczają się do nich:

Przeciekanie

Jeśli tylko dojdzie do sytuacji, w której stan techniczny dachu sprawia, że do wnętrza budynku dostaje się woda, należy działać natychmiast. Dom czy inny budynek z taką usterką nie jest bezpiecznym schronieniem. Przeciekanie dachu może nie tylko sprawiać, że mienie znajdujące się wewnątrz ulegnie uszkodzeniu, ale też przyczyniać się do zagrzybienia pomieszczeń, a tym samym do chorowania mieszkańców budynku.

Pleśń lub grzyby

Gdy przy budowie dachu, a szczególnie więźby nie zostały wzięte pod uwagę wszystkie konieczne środki zapobiegawcze lub gdy drewno było słabej jakości, może dojść do sytuacji, w której w drewnie pojawi się pleśń lub grzyby. Wówczas jedynym słusznym działaniem jest całkowita wymiana dachu. Zapleśniałe czy zagrzybione belki ulegają uszkodzeniom i nie posłużą długo, ponieważ są podatne na uszkodzenia i mocniejszy wiatr może spowodować ich poważne zniszczenia.

Uszkodzenia dachu

Wymiana dachu jest absolutnie konieczna zawsze wtedy, gdy warunki atmosferyczne wyrządzą mu jakąś krzywdę. Gwałtowne burze czy wiatr, upadek drzewa czy inne okoliczności losowe powodują, że dach ulega dewastacji, którą nie sposób zignorować.

Degradacja pokrycia

Wiekowy dach to też sygnał do działania. Wymiana dachu jest konieczna zawsze wtedy, gdy poszycie jest uszkodzone. Popękane dachówki, ubytki, perforacje blachy czy nawet zapadnięcia dachu to oznaki, które mówią, że z wymianą nie można dłużej czekać.

Chęć adaptacji poddasza

Wymiana dachu często jest niezbędna w sytuacjach, w których mieszkańcy chcą wykorzystać poddasze w celach mieszkalnych. Wykonuje się wtedy działania, które mają na celu powiększyć powierzchnię aranżowaną na mieszkanie, a także docieplenia, dzięki którym na pewno będzie ona milsza w odbiorze.

Powody estetyczne

Wymiana dachu to niekiedy też względy estetyczne. Chęć zmiany wyglądu budynku, dopasowanie do innych budynków na posesji czy po prostu zachcianka to też jak najbardziej normalne powody takiej inwestycji.

 

Wymiana dachu i pokrycia dachowego – przepisy

Zanim zostanie podjęta decyzja o tym, czy wymiana dachu jest konieczna i niezbędna, warto zapoznać się z przepisami, które dotyczą tego działania.

Polskie prawo budowlane jasno mówi, że w przypadku remontu dachu, w tym zmian jego konstrukcji, kształtu czy sposobu użytkowania konieczne jest pozwolenie. Takie zgody nie są z kolei wymagane w sytuacjach, w których planowana jest wyłącznie naprawa czy konserwacja.

Remont dachu, a lokalne plany zagospodarowania

Na zakres prowadzonych prac związanych z dachem bardzo istotne znaczenie ma plan zagospodarowania przestrzennego. To akt prawny, który określa, jak można zabudować i użytkować działki w danej okolicy. Zawiera on przepisy dotyczące wysokości budynków, kształtu dachów czy zastosowanych materiałów. Niekiedy plan przewiduje nawet określony typ dachu, np. dwuspadowy, więc zmiana jego formy może wymagać uzyskania zgody odpowiednich jednostek, a w niektórych przypadkach nawet zmiany planu zagospodarowania.

To nie koniec: w niektórych gminach zdarzają się też przepisy dotyczące estetyki budynków, dotyczące nie tylko wyglądu samego dachu, ale również jego wykończenia. Mogą obejmować szczególne wymagania dotyczące kolorystyki dachówek, rodzaju materiałów wykończeniowych bądź stosowania tradycyjnych rozwiązań. Takich zasad lepiej nie ignorować: grozi to koniecznością przywrócenia oryginalnego stanu budynku, bądź karami finansowymi.

Gdzie zgłosić wymianę dachu

Jeśli udało się już ustalić, że wymiana dachu jest konieczna i że konieczne będzie zezwolenie, należy zebrać dokumenty, czyli:

  • formularz zgłoszenia robót budowlanych, dostępny na stronie internetowej lub w biurze odpowiedniego urzędu,
  • oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością,
  • projekt budowlany, jeśli jest wymagany, przygotowany przez specjalistę. Jest on niezbędny, gdy remont łączy się z przebudową lub zmianami konstrukcyjnymi.

Zabytkowe budynki mogą dodatkowo wymagać zgody konserwatora zabytków.

Wszystkie wymienione powyżej dokumenty należy złożyć w odpowiednim miejscu: w urzędzie miasta lub w starostwie powiatowym odpowiednim dla lokalizacji nieruchomości. Należy to zrobić co najmniej 21 dni przed planowanym terminem rozpoczęcia prac. Administracja ma 21 dni na zareagowanie: jeśli nie pojawi się sprzeciw, można zacząć działać. Brak reakcji jest równoznaczny z tzw. milczącą zgodą.

Zmiana dachu bez pozwolenia: jaka kara?

Dokonanie zgłoszenia jest ważne również ze względu na to, że brak ich dokonania może sprawić, że prace mogą zostać wzięte za samowolę budowlaną. Wówczas trzeba liczyć się z karą grzywny w kwocie do 5 tys. złotych, a także obowiązkiem przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego.

Wymiana dachu – krok po kroku

Sama wymiana dachu to proces, który składa się z kilku ważnych etapów. Zawsze najlepiej zacząć od tego, by dopełnić niezbędnych formalności. Zgłoszenie prac powinno być pierwszym krokiem w procesie - dopiero po tym, gdy urząd wyrazi zgodę na działanie, można podjąć kolejne.

1. Przegląd stanu dachu

Po dokonaniu zgłoszenia najlepiej wykonać szczegółową inspekcję dachu. Najlepiej zwrócić się o pomoc do specjalistów, którzy ocenią stan więźby dachowej oraz poszycia. Może się okazać, że konieczne będą wymiany poszczególnych belek czy innych elementów, które niedomagają ze starości lub zostały zaatakowane przez grzyb. Jeśli wszystko zostanie sprawdzone i ustalone, można zacząć prace.

2. Przygotowania

Zanim jednak wymiana dachu ruszy z kopyta, warto zająć się przygotowaniami, bo tak poważne działanie wymaga odpowiednich materiałów i narzędzi. Kluczowy jest wybór poszycia - klasyczna blachodachówka, gonty bitumiczne czy blacha trapezowa? Opcji jest sporo, a decyzję podjąć na podstawie swoich potrzeb.

Będą więc potrzebne materiały na nowe poszycie, ewentualne belki na wymianę w więźbie, ale też wszelkie możliwe wkręty, mocowania i akcesoria, takie jak rynny czy wykończenia. Nie może też zabraknąć narzędzi: wiertarki, wkrętarki, młotki, narzędzia do pomiarów, drabiny… Lista jest naprawdę długa, ale w przypadku wykonywania prac we współpracy z firmą wykonującą takie usługi: znacznie krótsza. Specjaliści posiadają wszelkie potrzebne narzędzia.

3. Zdjęcie starego poszycia

Przed wymianą dachu czy ewentualnymi pracami związanymi z więźbą konieczne jest usunięcie poprzedniego poszycia. Nie jest to trudne zadanie: grunt to rozpocząć od samej góry i zdejmować dachówki czy gonty po kolei.

Po zdjęciu pokrycia najlepiej przejść do sprawdzenia stanu ocieplenia: jeśli jest kiepski, warto też dokonać wymiany, wyposażyć się w niezbędne materiały i narzędzia do jego podmiany.

4. Ułożenie nowego pokrycia dachowego

Kolejnym krokiem jest ułożenie nowego pokrycia. Wymiana dachu nie jest zatem bardzo skomplikowanym działaniem: należy tylko pamiętać o tym, by przed nowym pokryciem ułożyć specjalną folię proprzepuszczalną, która ochroni ocieplenie przed uszkodzeniami, a dach przed przeciekaniem.

Sam montaż i jego poziom trudności jest zależny od wybranego materiału. O ile zdejmowanie pokrycia można wykonać samodzielnie, to tutaj już zdecydowanie warto zgłosić się do specjalistów w temacie. Szczególnie jeśli wybranym materiałem są niewielkie dachówki czy gonty. Wymiana dachu pójdzie dzięki temu znacznie sprawniej, a korzystanie z usług dekarzy pozwoli uniknąć potencjalnych błędów.

Ile kosztuje wymiana dachu?

Czynność taka jak wymiana dachu wiąże się zwykle ze sporym wydatkiem. Każde z działań dokonywanych w tym procesie ma swoją cenę i każde z nich trzeba wykonać. Ciężko wyliczyć konkretny koszt, bo zawiera on wiele zmiennych, ale można to oszacować. Na jaki koszt warto się przygotować?

Koszty zdjęcia poszycia

Pierwszym krokiem jest zdjęcie poszycia i to też pierwszy wydatek, który trzeba ponieść. Oczywiście koszt prac zależy od rozmiaru dachu, a także typu materiału: najtańsza opcja to demontaż blachy, który oscyluje w kwotach rzędu 5-20 zł za m2. Zdejmowania dachówki to wydatek ok. 30 zł za m2, a najdroższe jest zdejmowania papy, które wiąże się z koniecznością wynajęcia kontenera na odpady. Jeszcze bardziej problematyczny jest na szczęście już coraz rzadszy eternit - jego demontaż może kosztować nawet 40 zł za metr kwadratowy, ponieważ wymaga wielu przygotowań ze względu na swoją szkodliwość.

Czytaj też: Dofinansowanie na wymianę dachu z eternitu w 2025 roku

Koszty materiałów

Kolejny koszt, którego poniesienia wymaga wymiana dachu to oczywiście materiały. Najtańsza jest papa, która kosztuje od 10 do 15 zł za m2. Często wybierana jest blachodachówka: materiał kosztuje średnio 50 zł za m2. Najdroższa jest dachówka ceramiczna, która jest jednocześnie najtrwalsza. Cena materiału oscyluje między 100 a 150 zł za m2.

Koszty położenia nowego poszycia

Kolejnym ważnym wydatkiem jest robocizna: mało kto jest w stanie wykonać takie prace na własną rękę. Montaż papy to 40 zł za m2, blachodachówka może zostać założona za 70 do 100 zł za m2, a sporym wydatkiem jest dachówka ceramiczna, której montaż za m2 może kosztować nawet 130 zł.

Jak wygląda więc przykładowy koszt wymiany dachu? Wiele zależy od jego powierzchni, ale przyjmijmy na potrzeby tego tekstu, że zajmiemy się dachem mającym 100 m2. Można spodziewać się, że koszt jego wymiany będzie wynosił od 15 000 do nawet 50 000 zł. W tańszej wersji będzie on pokryty blachą, w droższej: blachodachówką czy dachówką ceramiczną.

Podsumowanie

Wymiana dachu to poważne przedsięwzięcie, które może naprawdę sporo kosztować. W wielu przypadkach jest jednak konieczne: zagrzybienie więźby, uszkodzenie dachu czy chęć rozbudowy domu to przykłady sytuacji, w których takie działania są niezbędne. Rozpoczynając wymianę dachu, należy zawsze zacząć od niezbędnych pozwoleń: dopiero po ich uzyskaniu można zacząć działanie, które doprowadzi do rozpoczęcia prac. A potem już prosta droga do nowego, sprawnego i pięknego dachu!

Warto przeczytać: Konstrukcja dachu - co należy o niej widzieć?

Udostępnij